Met Fabulous Papa maken we ruimte voor de verhalen van de vaders van nu. Betrokken, aanwezig en niet bang om te leren: van de ochtendspits tot de grote levenslessen aan de keukentafel. Elke editie vragen we een inspirerende vader naar zijn visie op opvoeden, zijn grootste blunders en zijn eigen definitie van een Fabulous Papa. We trappen af met Faizi Nazir (35), ook wel bekend als De Voorleesvader op social media.
Tekst: Zoey Ivory
Als je het mijn dochters vraagt, ben ik vooral de papa die voorleest en inmiddels een redelijke vlecht kan maken. Dat is ook de rol die er voor mij het meest toe doet: vader van Irfa (9) en Nuha (7). Docent, auteur, voorleesvader, vlechtdocent: al die andere rollen komen voort uit één vraag die ik mezelf stelde toen zij geboren werden. Hoe word ik de vader die zij nodig hebben, in een tijd waarin alles aan hun aandacht trekt? Het antwoord zoek ik nog steeds. Alleen doe ik dat nu niet meer alleen, maar samen met duizenden andere ouders.
Ik zie het nog voor me: de Super Nintendo op de vloer en mijn vader naast me met een controller in zijn handen. Donkey Kong. Maar het spel is niet wat ik me herinner. Ik herinner me dat hij er zat.
Vanaf mijn vijfde heeft mijn vader mij grotendeels alleen opgevoed, met alles wat daarbij komt kijken. Toch vond hij altijd tijd om te spelen, binnen op de Super Nintendo en buiten op het grasveld met een cricketbat. Pas nu ik zelf vader ben, snap ik hoe bijzonder dat was. Aandacht geven klinkt eenvoudig, tot je aan het eind van een lange dag zelf moet kiezen tussen de bank en de vloer.
Die les neem ik bijna één op één mee. Bij ons thuis is het geen Donkey Kong maar een prentenboek of een kam. Het principe is hetzelfde: je kind voelt niet dat je van hem houdt omdat je het zegt, maar omdat je naast hem op de grond gaat zitten.
Een Fabulous Papa beseft dat “vader” de belangrijkste functietitel is die hij ooit op zijn LinkedIn kan zetten. Dat is de makkelijke helft. De moeilijke helft is dat hij emotioneel kwetsbaar durft te zijn, ook als dat eng is. Hij durft bijvoorbeeld toe te geven dat hij geen idee heeft hoe je een vlecht maakt, terwijl zijn dochter voor hem staat met een elastiekje in haar hand. Daar begint het vaak: niet bij weten hoe het moet, maar bij durven laten zien dat je het nog niet weet.
Ook ik word wel eens boos op mijn meiden. Er zijn ochtenden waarop alles uitloopt, waarop ik snauw in de gang en waarop ik mezelf hoor met een stem waar ik van schrik. En dan zit ik ’s avonds op de rand van hun bed met een boek op schoot.
Soms is dat boek ‘Het spijt me’. Dan hoef ik niet eens uit te leggen waarom ik het heb gepakt. We lezen het samen, en ergens onderweg zeg ik dat ik vanochtend boos was en zo niet tegen ze had mogen praten. Daarna lezen we gewoon verder.
Daar is mijn passie voor voorlezen begonnen. Niet bij taalontwikkeling, maar bij het besef dat dit ritueel een plek is waar we elke dag opnieuw kunnen beginnen. Het maakt niet uit hoe hectisch de ochtend was, hoe vaak ik op mijn telefoon heb gekeken terwijl zij tegen me praatten, of hoe kort mijn lontje was. Aan het einde van de dag zit ik daar, en kan ik in alle rust met ze kletsen en horen wat er écht in hun hoofd omgaat.
Een band met je kind ontstaat niet doordat alles goed gaat. Die ontstaat doordat je het herstelt nadat het misging. Dat herstel heeft een plek nodig, en voor ons is dat de rand van het bed, met een boek erbij. Sindsdien zie ik voorlezen als een van de meest ondergewaardeerde pedagogische instrumenten die we als ouders hebben.
Stel je voor: je zit met je dochter van zes aan de keukentafel. Je kijkt haar recht aan en zegt: “We moeten het even hebben over lichamelijke grenzen.” Je voelt je eigen hart sneller kloppen, en zij voelt dat ook. Ze zet zich schrap, kijkt naar haar handen en vraagt na een minuut of ze mag gaan spelen.
Neem nu hetzelfde onderwerp, maar dan in bed, met een prentenboek over een kuikentje. Het is zó schattig dat iedereen het wil knuffelen, ook als het kuikentje dat helemaal niet wil. Je vraagt: “Waarom denk je dat het kuikentje zo boos wordt?” En daarna: “Mag het kuikentje nee zeggen, of mag iedereen hem gewoon knuffelen? Hij is tenslotte wel écht schattig…”
Het gesprek gaat over precies hetzelfde, maar niet over háár. Juist die veilige afstand maakt dat ze vrijuit durft na te denken. Wat voelt goed en wat niet, en wat zou ze doen als het haar overkwam? Een verhaal is een oefenruimte. Je beleeft een situatie via een ander, zonder dat het risico het jouwe is.
Minstens zo belangrijk: deze aanpak verlaagt ook de drempel voor ons als ouders. Laten we eerlijk zijn, met de meesten van ons heeft niemand zulke gesprekken gevoerd. Dan is het logisch dat je spanning voelt en bang bent om het fout te doen. Vanuit die angst doen we het maar niet, met de gedachte dat ons kind vast niet te maken krijgt met bijvoorbeeld online misbruik. Natuurlijk hoop ik dat ook. Maar de cijfers liegen er niet om, en ik probeer realistisch te zijn. Daarom kies ik ervoor om er wél over te praten, op een manier die lichter voelt en die past bij mij én bij mijn kind.
Laatst zat ik naast het bed van mijn jongste voor te lezen. Een verhaal over een konijn dat verdrietig was. Na het verhaal zei ze ineens, zonder dat ik iets had gevraagd, dat haar vriendinnetjes die dag over haar hadden geroddeld.
Ik vraag bijna elke dag hoe het op school is gegaan. Het antwoord is bijna elke dag hetzelfde: goed.
Dat is waarom ik voorlees. Niet omdat ik wist dat dit gesprek zou komen, maar omdat zo’n gesprek alleen komt als je er al honderden avonden daarvoor hebt gezeten.
Want de angst die bijna elke ouder kent, is niet alleen dat je kind iets naars meemaakt. Het is dat ze iets naars meemaakt en het niet met jou deelt. En dat terwijl je al die jaren hebt gezegd dat ze met alles bij je terecht kan.
Een veilige haven creëer je niet door het te zeggen. Je bewijst hem met je gedrag, en niet één keer maar honderden keren. Elke avond dat dat boek opengaat, bestaat er even niets anders dan wij drieën. Daarmee bewijs ik iets: ik zie je, ik hoor je, en ik ben er voor je. Zonder oordeel.
Dat vertrouwen heb je nodig lang voordat het er echt toe doet. Als ze twaalf is en iemand vraagt haar online iets wat niet klopt, wil ik dat ze daarmee thuiskomt. Dat kun je niet regelen op het moment zelf. Dat bouw je nu op.
Dus als je vanavond moe bent en denkt “laat dat boekje maar even”, lees dan toch. Het begint namelijk bij een verdrietig konijntje.
Het boek dat ik iedere ouder zou aanraden is ‘Onzichtbare dingen’. Het is een humoristisch boek dat probeert onzichtbare dingen een vorm te geven. Hoe zou jeuk eruitzien? En angst, heimwee of verdriet?
Dat klinkt als een grappig idee, en dat is het ook. Maar het is vooral een geweldige springplank naar een gesprek over de binnenwereld van je kind. Als je vraagt hoe verdriet eruitziet, krijg je een antwoord dat veel verder gaat dan „goed”. Ineens weet je iets over wat er in dat hoofd omgaat.
Een paar maanden geleden stond ik met een kam in mijn hand achter mijn oudste. Haar haar zat vol klitten, en hoe ik ook mijn best deed, ik kreeg het er niet uit. Uiteindelijk zei ik wat ik al vaker had gezegd: vraag het straks maar even aan mama. Alleen had mama het die week ook druk. En dus liep mijn oudste dagenlang rond met klitten in haar haar.
Ik schaamde me. Tegenover mijn dochter, maar ook tegenover mezelf. Ze liep erbij met klitten omdat haar vader iets niet kon wat hij gewoon had kunnen leren. En intussen kwam alles wat met haar haar te maken had opnieuw bij haar moeder terecht.
Kort daarna raakte ik gescheiden. Sindsdien doe ik de helft van de week de ochtenden alleen: aankleden, ontbijt, naar school brengen. Vroeger was de verdeling simpel. Hun moeder deed het haar, ik deed het eten, en ik had er geen omkijken naar. Nu is er ’s ochtends niemand anders. Wat eerst een kwestie van willen was, werd toen ook een kwestie van moeten. Ik wilde mijn meiden met een mooi verzorgd kapsel naar school kunnen sturen, en ik wilde vooral dat ze zouden weten dat papa alles voor ze kan doen.
Toen kwam ik het Engelse Pints & Ponytails tegen: vaders die samen leerden vlechten. Ik wist meteen dat dit er in Nederland ook moest komen en hoopte op een handjevol meisjespapa’s voor één eenmalige workshop. Dat de vraag zó groot zou zijn had ik niet voorzien.
De eerste editie hield ik op 17 juni bij het Albeda in Rotterdam. Vijfendertig vaders, gebogen over het synthetische haar van proefhoofden, bezig met een basisvlecht, een invlecht en natuurlijk de Elsa-vlecht. Het AD kwam langs, OPEN Rotterdam kwam filmen. Inmiddels organiseer ik minstens één workshop per maand en zitten er ruim honderd meisjespapa’s in de community. Mannen die allemaal ooit met een kam of een elastiekje in hun hand stonden en dachten: dit zou ik moeten kunnen.
Beeld: Mell Raquel photography en Captured By Kiems
Een tijd geleden vroeg ik op Instagram aan vrouwen of hun vader vroeger hun haar deed. Er kwamen veertig verhalen binnen. Één daarvan blijf ik herlezen.
Een vrouw schreef over haar vader, die ze alleen in de weekenden zag. Bij haar moeder was ontklitten een pijnlijk moment waar ze al tegenop zag. Bij hem deed het geen pijn. Zo zachtjes, schreef ze, zo vriendelijk tegen haar haar en dus tegen haar. Haar vader zei haar nooit hardop dat hij van haar hield; zijn liefde zat in daden. Ze sloot af met één zin: „Hij heeft me leren houden van m’n haar. En van mezelf.”
Daar zit voor mij het grotere signaal. Een dochter leert niet uit een gesprek hoe de liefde van een man hoort te voelen. Ze leert het uit honderden kleine momenten: zijn handen in haar haar, zijn geduld als het klit, zijn rust als de vlecht voor de derde keer mislukt. Onderzoek naar vaderbetrokkenheid laat al jaren zien dat de warmte en beschikbaarheid van een vader samenhangen met hoe zijn dochter over zichzelf denkt. In die veertig verhalen las ik dat terug in bijna elke reactie.
We leven in een tijd waarin hardheid vaak wordt verward met kracht. Een Franse invlecht is het tegenovergestelde van dat beeld. Het vraagt geduld, zachtheid en de bereidheid om te falen terwijl je dochter toekijkt. Een vader die dat durft, laat haar voelen hoe veilige mannelijkheid voelt. Daarom is onze missie ook zo simpel geformuleerd: elke meisjespapa in Nederland leren vlechten, en hem helpen dat vol te houden. Zodat hij zijn liefde voor zijn dochter dagelijks voelbaar kan maken, zonder dat hij daar grote woorden voor nodig heeft.
En hij laat de mannen om hem heen zien dat zacht zijn geen zwakte is, maar misschien wel de moedigste vorm van mannelijkheid die er bestaat.
Ik merk het elke keer als ik iets over vlechten post. Dan komen er reacties binnen in de trant van: wat een topvader. Ik snap waar dat vandaan komt, maar ik voel me er ongemakkelijk bij, want ik doe dit niet om er iets voor terug te krijgen van anderen.
Ik doe het omdat ik die band wil die mijn dochters met hun moeder hebben. Zij heeft die opgebouwd in duizenden kleine handelingen, elke ochtend opnieuw. Ik wil daar ook in zitten. Toen het AD bij een van onze avonden langskwam, zei een van de vaders precies dat: hij wilde ook die band hebben. Daar gaat het om. Niet om een compliment, maar om een plek in het dagelijks leven van je dochter.
En dan gaat het niet alleen om iets sámen doen, of om er zijn als ze je nodig heeft. Het gaat ook om erin meedenken. Dat jíj weet dat er zaterdag een verjaardag is, dat ze dan die ene vlecht wil en dat de elastiekjes bijna op zijn. Dat laatste is waar ik zelf het meeste te winnen heb, en ik denk veel vaders met mij.
Een vlechtavond is de makkelijke stap. De community eromheen is waar het echte werk begint. Onze WhatsApp-groep heeft inmiddels acht kanalen, en het gaat daar allang niet meer alleen over technieken en klitten. Er is een kanaal over opvoeding en grenzen, een over zelfontwikkeling, en een over seksuele voorlichting als meisjespapa. Daar stellen mannen vragen die ze verder nergens stellen. Elke papa die ik spreek komt in eerste instantie voor het vlechten, maar blijft uiteindelijk voor de herkenning bij andere meisjespapa’s.
En het scheelt thuis. Een vader die zelf het haar van zijn dochter kan doen, betekent dat er één ding minder bij haar moeder terechtkomt. Dat is misschien een kleine stap, maar wel een die elke ochtend opnieuw gezet wordt.
Toen mijn oudste acht werd, had ik kort daarvoor gelezen dat meisjes op steeds jongere leeftijd kunnen beginnen met menstrueren. Vanaf een jaar of acht kan het al. Ik las dat, keek naar mijn dochter, en besefte twee dingen tegelijk. Ik wist hier bijna niets van. En als het morgen zou gebeuren, hadden wij haar nergens op voorbereid.
Stel je voor dat het je overkomt zonder dat je weet wat het is. Dat is schrikken. Dat moment wilde ik vóór zijn, dus ben ik me erin gaan verdiepen.
Wat ik daarbij ben gaan beseffen: als mijn dochter van meisje verandert in een vrouw, verandert er voor mij niets. Ik ben er nog steeds, ik hou nog evenveel van haar, en ik vind haar nog steeds even mooi. Juist in die fase moet ze voelen dat ik nog altijd diezelfde veilige haven ben die ik al die jaren was. Ik wil niet dat ze denkt dat ze moet wachten tot er een vrouw in de buurt is, of dat dit iets is wat je voor je vader verstopt.
En er is nog iets. Hoe ik als vader met mijn dochter omga, legt de lat voor wat zij later normaal gaat vinden en gaat verwachten van een partner. Ik wil dat haar partner haar cyclus serieus neemt, zich erin verdiept en er voor haar is op de zware dagen. Dan kan ik moeilijk zelf de vader zijn die er het gesprek niet over durft te voeren.
Daarom komt Yoni naar onze volgende editie. Niet zodat vaders dit gesprek van moeders overnemen, maar zodat een dochter nooit het gevoel heeft dat de helft van haar ouders er niet over kan praten.
Beeld: Mell Raquel photography en Captured By Kiems
Ik kwam erachter, dankzij een andere papa uit de groep, dat ik het haar van mijn dochters altijd verkeerd borstelde. Ik begon altijd met borstelen vanaf de bovenkant naar de puntjes toe. Maar het blijkt dus dat je daardoor de klitten niet wegkrijgt, maar juist meeneemt in het haar.
Sowieso mijn dochters, want die moeten vaak wel 20-30 minuten blijven zitten terwijl ik hun haar aan het vlechten ben. Maar dat doe ik dan wel terwijl ze iets leuks te doen hebben, anders zou dat me totaal niet lukken.
Ingewikkeld kapsel doen we dan gewoon niet 😉 Ik heb een paar simpele haarstijlen geleerd die snel te maken zijn, maar er toch indrukwekkend en verzorgd uitzien. Denk daarbij aan een simpele paardenstaart, maar dan met een paar ‘accent braids’ in de paardenstaart zelf. Of de ‘Pipi Langkous’ haarstijl, met twee vlechten, maak ik ook vaak. En dan vind ik het leuk om de haarstijlen wat extra’s te geven met leuke gekleurde haarelastiekjes, of leuke haarclipjes.
In het weekend neem ik de tijd voor de uitgebreide haarstijlen zoals een dubbele ‘dutch braid’ of een ‘visgraatvlecht’.
Het mooiste was wat mijn oudste dochter een keer tegen mij zei, in de avond voordat ze naar bed zou gaan.
Ik had het haar van mijn meiden in de ochtend gekamd en gevlochten, maar in de eerste paar maanden deed ik dat ook in de avond voor het slapen gaan. Op die specifieke avond had ik er zelf niet zo’n zin in omdat ik moe was, we al een beetje laat waren met bedtijd, en ik nog voor ze wilde voorlezen.
Toen ik op het punt stond om een boek te pakken vroeg mijn oudste dochter aan mij:
“Kun je mijn haar nog even doen, papa?”
“Wil je dat graag?” vroeg ik aan haar.
“Ja, want het voelt zo lekker als je dat doet”
Ik moest heel hard mijn best doen om mijn tranen (van geluk!) in te houden. Met gepaste trots ging ik toen toch wel haar haar vlechten 😉
Invlechten.
Strak in de lak.
Rustig voorlezen tot ze slapen.
Gezellige chaos aan de ontbijttafel.
Je hebt geen twee linkerhanden. Je hebt twee ongeoefende handen, en dat is iets heel anders. In onze workshops beginnen we daarom niet eens met haar, maar met gekleurde platte veters. Vlechten is een kwestie van herhalen tot je vingers het weten, en dat gaat sneller dan je denkt. Je ziet het op de avond zelf gebeuren: mannen die binnenkomen zonder enige ervaring, en die even later trots hun eerste vlecht laten zien. En weet je wat het mooiste is? Je dochter wil helemaal geen perfecte vlecht. Ze wil jouw handen in haar haar, en een scheve vlecht van papa wint het van een perfecte van iemand anders.
Via Papa’s en Pony’s. Daar staan de aankomende workshops, en je kunt je op diezelfde plek aanmelden voor de WhatsApp-community. Een van de moderators neemt dan contact met je op en voegt je toe. Ik organiseer minstens één vlechtworkshop per maand, dus er komt altijd een volgende. Wie eerst wil rondkijken: op de blog staan verhalen van papa’s uit de community zelf.
Ik vroeg een tijd geleden aan vrouwen of hun vader vroeger hun haar deed. Wat me het meest raakte, was niet dát ze het zich herinnerden, maar hóé precies. De zachtheid van zijn handen. Het geduld bij de klitten. Dat hij er de tijd voor nam. Dertig jaar later weten ze nog exact hoe dat voelde.
Dus dat is de vraag die ik iedere vader wil meegeven: wat wil jij dat jouw dochter voelt als ze over dertig jaar terugdenkt aan de momenten dat jij haar haar deed?
Headerbeeld: Celine Prins
Ontvang 6x Fabulous Mama op de deurmat én een persoonlijk cadeau naar keuze.
